-- Δήμος Γιαννιτσών --

Το Αρχοντικό (επισήμως Αρχοντικόν) είναι πεδινό χωριό της Ελλάδας, της περιφερειακής ενότητας (πρώην Νομού) Πέλλας.[1] Είναι κτισμένο σε μεσοσταθμικό υψόμετρο 60 μέτρα πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας[2], μεταξύ Γιαννιτσών και Πέλλας, και ο πληθυσμός του στην απογραφή του 2011 ήταν 218 κάτοικοι.

Διοικητική ιστορία

Παλαιότερα το Αρχοντικό, γνωστό και με την παλαιά του ονομασία Αλάρη ή Άλαρι, ήταν χωριό του Δήμου Γιαννιτσών και της Επαρχίας Γιαννιτσών, του Νομού Πέλλης, χωρίς να αποτελεί αυτόνομη κοινότητα. Με την εφαρμογή του Σχεδίου «Καποδίστριας», το Αρχοντικό προσαρτήθηκε στο Δημοτικό διαμέρισμα Γιαννιτσών του Δήμου Γιαννιτσών του Νομού Πέλλας.[3] Με την εφαρμογή του Προγράμματος «Καλλικράτης» την 1η Ιανουαρίου 2011, το χωριό έφθασε στη σημερινή διοικητική του υπαγωγή, σύμφωνα με την οποία αποτελεί έναν από τους 8 οικισμούς της Δημοτικής κοινότητας Γιαννιτσών, η οποία υπάγεται στη Δημοτική Ενότητα Γιαννιτσών του νέου Δήμου Πέλλας της Περιφερειακής ενότητας Πέλλας.
Πληθυσμός
Μόνιμος [4][5][6] Έτος Πληθυσμός
1991 214
2001 223
2011 218
Πραγματικός (de facto) [7][8][9] Έτος Πληθυσμός
1961 441
1971 285
1981 257
1991 213
2001 231
2011 214
Γεωγραφία

Οι γεωγραφικές συντεταγμένες του κέντρου του Αρχοντικού είναι 40°47΄27΄΄ Βόρειο πλάτος και 22°27΄58΄΄ Ανατολικό μήκος, σε μεσοσταθμικό υψόμετρο 60 μέτρα. Κοντινότερος οικισμός είναι το Μεσιανό, 2 χιλιόμετρα οδικώς προς τα νοτιοανατολικά. Το Αρχοντικό απέχει επίσης 5 χιλιόμετρα οδικώς (4,5 σε ευθεία γραμμή) από το κέντρο των Γιαννιτσών, πρωτεύουσας του δήμου του.
Αρχαίος οικισμός

Ο αρχαίος οικισμός του Αρχοντικού έχει τη μορφή τούμπας-τράπεζας και βρίσκεται 4,5 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Πέλλας. Υπήρξε σημαντικό αστικό κέντρο κατά τους προϊστορικούς και ιστορικούς χρόνους, έως το 400 π.Χ. περίπου, οπότε και επιλέχθηκε ως νέα πρωτεύουσα του Βασιλείου της Μακεδονίας η Πέλλα.
Παραπομπές

«Το Αρχοντικό - Δήμος Πέλλας». www.giannitsa.gr. Ανακτήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2024.
«Αρχοντικό ΠΕΛΛΑΣ, Δήμος ΠΕΛΛΑΣ | buk.gr». buk.gr. Ανακτήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2024.
«Αρχοντικό Πέλλης». Διοικητικές μεταβολές των ΟΤΑ. Ελληνική Εταιρία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης. Ανακτήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2024.
https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2011_monimos.pdf
https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_monimos.pdf
https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_monimos.pdf
ΠΛ 3:713
ΠΛΜ 11:283

https://www.statistics.gr/2011-census-pop-hous

Πηγές

Το λήμμα «Αρχοντικόν» στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 7, σελ. 19
Ελλάς: οδικοί-τουριστικοί χάρτες, έκδ. Ν. & Ι. Φώτης, 33η έκδοση, Αθήνα 2005/6, σελ. 22
Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, 1996, 2006 (ΠΛΜ)
Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1963 (ΠΛ)

-----

Αρχοντικό Ηρακλείου
Αρχοντικό Λακωνίας
Αρχοντικό Πέλλας